اگر بگوييم زنجيره هاي تامين زندگي رابه همان شكل كه مي شناسيم حفظ مي كنند، خيلي هم بيراه نگفته ايم. جهان نظاره گرحوادثي غيرقابل تصور مي باشد كه منجر به از هم پاشيدن زندگي مي شوند. مديريت زنجيره تامين (SCM) قادر است دوباره آنها را كنار يكديگر قرار دهد.

زمانی که دست از هر کاری می کشید و کالاهایی که روزانه مورد استفاده قرار می گیرند را به معنای واقعی زیرنظر می گیرید؛ منشاء دور از دسترس و تنوع بالا در کالاها به نظرتان بسیار خارق العاده جلوه می کنند. زنجیره های تأمین برای کلیه محصولات، از محصولات ساده گرفته مانند خوشه های انگور شیلی تا محصولات بسیار پیچیده مثل تلفن های هوشمند ساخت کُره و یا اتومبیل هایی که به ایالات متحده (US) تعلق دارند، حُکم پیچیده ترین و مشکل ترین سیستم هایی را دارند که تا کنون به منظور انتقال محصولات از مواد خام به تولید و انجام فرایندهای لازم و در نهایت تحویل کالا به مصرف کنندگان، ساخته شده اند. این سیستم ها تقریباً همیشه از مقامی جهانی برخوردار می باشند.

حال چگونه می توان چنین مسائل پیچیده ای را مدیریت کرد؟ اینجاست که حضور سیستم مدیریت زنجیره تأمین (SCM)، سیستمی که به برنامه ریزی، کنترل و اجرای ساخته ها و توزیع آنها نظم بخشیده است، به این مبحث ورود می کند. سیستم مدیریت زنجیره تأمین از یک قرن پیش کار خود را با تلاش به منظور بهینه سازی تولید و سپس، لجستیک (تدارکات)، از نقل و انتقالات گرفته تا ذخیره سازی کالاها، آغاز کرد. سپس با ورود کامپیوترهای الکتریکی، حل این مسئله ریاضی آسان ترو دقیق تر شد و شبکه های دیجیتالی سرعت جریان اطلاعات را بالاتر بردند و به ارتباطات، وسعت و عمق بخشیدند.

از آن زمان تا کنون مدیریت زنجیره تأمین و کامپیوترها در هم آمیخته اند.

 

 

اهداف زنجیره تأمین

با رشد سیستم مدیریت زنجیره تأمین و به دنبال آن پیشرفت در فناوری که منجر به تقویت آن شده است، تداوم پیشرفت در فعالیت های کسب و کار از اهمیت فوق العاده ای برخوردار می باشد. اهدافی که شرکت ها امیدوار هستند با بکارگیری مدیریت زنجیره تأمین، به بهینه سازی جریان کالاها و مواد لازم دست یابند از این قرار می باشند: 

- صرفه جویی در هزینه ی کالاها و خدمات حاصل شده و در صورت امکان، به حداقل رساندن مخارج کالاهایی که حُکم سرمایه را دارند از جمله موجودی، تسهیلات و تجهیزات.

- حصول اثربخشی با جلوگیری از اتلاف و تکثیر.

- هنگامی که سطح بالایی از تقاضا توسط عرضه ای کافی تأمین گردد، درآمد نیز افزایش می یابد.

- سود حاصل از هزینه های کمتر و درآمد بیشتر.

- جلب رضایت مشتری با ایجاد تعادل بین عرضه و تقاضا و ارائه ی کالاهایی که خواستِ واقعی مصرف کنندگان می باشد.

- بهبودی کیفیت حاصل از بهترین منابع و پرهیز از خطاهای تولیدی و جمع آوری بازخوردهای مشتری.

- و در پایان، ثُبات حاصل از مدیریت مؤثر خطرات، نظارت و همکاری.  

 

گام به گام با فرایندهای زنجیره تأمین

هر مرحله  از مراحل اصلی تحرک کالا توسط زنجیره تأمین، از مواد اولیه محصول گرفته تا توزیع آن، ازفرایندها و قوانین کسب و کار خاص خود بهره مند می باشد. طی دهه های گذشته تعداد بسیاری از این روش ها کار خود را بر اساس متُدهای کاغذی آغاز کرده اند اما امروزه در نرم افزاری تحت عنوان مدیریت زنجیره تأمین (SCM Software) مورد استفاده قرار می گیرند.

فرایند مدیریت زنجیره تأمین کار خود را با درک آنچه که مشتریان بدان نیاز دارند، آغاز می کند. این مرحله یکی از مراحل اولیه برنامه ریزی زنجیره تأمین می باشد و از دیرباز به عنوان یکی از دو دسته ی بسیار بزرگ اجرای زنجیره تأمین مطرح شده است.

برنامه ریزی زنجیره تأمین (SCM) کار خود را با برنامه ریزی تقاضا آغاز می کند؛ فرایندی که به منظور جمع آوری داده های تاریخی از جمله فروش های پیشین و تجزیه و تحلیل و مدل سازی آماری برای پیش بینی یا برنامه تقاضایی که بخش های فعال و قسمت فروش، به عنوان مثال تولید و بازاریابی، می توانند بر آن اتفاق نظرداشته باشند، به فعالیت می پردازد. پیش بینی، نمایانگرانواع و مقدار محصولات تولیدی می باشد. اتخاذ پیش بینی صحیح بمنظور جلوگیری از مشکلات پرهزینه که اثر آنها بسان اثر برجای مانده از شلاقی چرمی می باشد و ریزنوسانات موجود در تقاضای خُرده فروشان تبدیل به مشکلاتی بزرگ در زنجیره تأمین می شوند و پیامدهایی از جمله کمبود شدید یا مازاد موجودی را به همراه دارد، از اهمیت بالایی برخوردار می باشد.  

برخی از شرکت ها برنامه ریزی تقاضا را به عنوان بخشی ازفرایند رسمی تحت عنوان برنامه ریزی عملیات و فروش (S&OP) اجرا می کنند که دربرگیرنده ی فرایند تکراری جمع آوری داده ها، بحث، تطبیق برنامه های تقاضا با برنامه های تولید و تأیید مدیریت، می باشد. بعضی از شرکت ها برنامه ریزی عملیات و فروش (S&OP) را در فرایندی گسترده تر تحت عنوان برنامه ریزی کسب و کار یکپارچه (IBP) گنجانیده اند که شامل برنامه های قسمت های دیگر تنها در یک برنامه به وسعت شرکت می باشد.

در مرحله ی مهم بعدی، یعنی برنامه ریزی تولید، شرکت به تحکیم مشخصات مکان و چگونگی محصولاتی که در برنامه تقاضا مورد استفاده قرار گرفته اند و تولید خواهند شد، می پردازد. (همچنین برنامه ریزی تولید در صنایع دیگر از جمله کشاورزی، نفت و گاز نیز مورد استفاده قرار می گیرد). یکی دیگر از ریزه کاری هایی که بطور معمول در نرم افزار تخصصی خودکاراز آن تحت عنوان برنامه ریزی و زمان بندی پیشرفته (APS) یاد می شود (همچنین بهینه سازی برنامه ریزی پیشرفته یا APO)، به دنبال بهینه سازی منابع تولیدی و واکنش پذیرساختن آنها نسبت به اعمال تغییرات در تقاضا، به فعالیت می پردازد.

 

 

برنامه ریزی مورد نیاز مواد (MRP) فرایندی است که پیشینه ی آن به دهه 1960 میلادی برمی گردد و بیشتر تولیدکنندگان آن را برای کسب اطمینان ازدر دسترس بودن اجزاء و مواد کافی (مانند زیر مجموعه ها)  جهت استفاده در فرایندهای تولیدی و با در اختیار گذاشتن موجودی موجود، شناسایی شکاف ها و خرید یا ساخت سایر موارد، مورد استفاده قرار می دهند. سند موجود در هر دو برنامه MRP و برنامه ریزی تولید، ساختار محصول (BOM) می باشد که در واقع لیست کاملی از موارد مورد نیاز برای ساخت یک محصول را شامل می گردد. 

گاهی اوقات برنامه ریزی مورد نیاز مواد (MRP) به عنوان بخشی از برنامه ریزی منابع تولید (MRPII) مورد استفاده قرار می گیرد؛ خصوصیتی که مفهوم گسترده تری از MRP را به بخش های دیگراز جمله منابع انسانی (HR) و امور مالی ارائه می نماید. برنامه ریزی مورد نیاز مواد (MRP) و برنامه ریزی منابع تولید (MRPII) حُکم اجداد برنامه ریزی منابع سازمانی (ERP) را دارند؛ مقوله ای که به منظور یکپارچه سازی فرایندهای اصلی کسب و کار یک شرکت در هر صنعتی طراحی شده است. همانطور که می بینید؛ نرم افزار ERP بخش جدایی ناپذیر مدیریت زنجیره تأمین (SCM) محسوب می شود.

دو فرایند پیچیده دیگر در بیشتر مراحل اصلی مدیریت زنجیره تأمین (SCM) نقش مهمی را ایفا می کنند؛ که عبارتند از مدیریت موجودی و لجستیک (تدارکات).

مدیریت موجودی تکنیک ها و فرمول های متعددی را جهت اطمینان از تأمین کافی در بر می گیرد؛ این تکنیک ها مواد اولیه موجود در کارخانه تولیدی که احتمالاً در سیستم برنامه ریزی مورد نیاز مواد (MRP) مدیریت می شوند تا کالاهای بسته بندی شده در یک فروشگاه خرده فروشی را شامل می گردند و به منظورحداقل هزینه در زمان و منابع، ایجاد شده اند. تولیدکنندگان با مسائل مختلفی از مدیریت موجودی روبرو هستند؛ بسیاری از آنها شامل هماهنگی برنامه ریزی تقاضا به همراه موجودی در انتهای هر دو فرایند تولید می باشند. به عنوان مثال گاهی اوقات برنامه ریزی مورد نیاز مواد (MPR) به موجودی بیشتر ختم می شود؛ بخصوص هنگامی که سیستم بتازگی پیاده سازی شده باشد و لازم است که تولیدکننده به منظور انطباق با پارامترهای MRP، با موجودی موجود کار خود را ادامه دهد.   

لجستیک (تدارکات) بر فرایندهایی از جمله حمل و نقل و ذخیره سازی کالاها دلالت دارد؛ یعنی از ابتدای زنجیره تأمین با تحویل قطعات و مواد خام اولیه به تولیدکنندگان یا پردازش کنندگان تا تحویل محصولات تکمیل شده به فروشگاه ها و یا تحویل مستقیم آنها بدست مصرف کنندگان را شامل می شود؛ حتی فراتراز اینها مواردی از جمله خدمات مربوط به محصولات، بازگشت و بازیافت کالا که فرایند لجستیک معکوس نامیده می شوند، را نیز عهده دار می باشد. مدیریت موجودی در سرتاسر فرایند لجستیک به صورت رشته ای می باشد.

 

http://www.jampersia.com/Userfiles/jam/ERP--BPM/SCM9161.jpg

 

خرید که بعضاً  تحت عنوان تأمین منابع نیز شناخته می شود، فرایند یافتن تأمین کنندگان کالاها، مدیریت ارتباط با آنها و حصول آنها طبق ملاحظات اقتصادی؛ به همراه کلیه ارتباطات از جمله ارسال درخواست ها جهت پیشنهادات و تشریفات اداری، سفارشات خرید، فاکتورها و غیره را شامل می باشد. این بخش به عنوان مهمترین قسمت مدیریت زنجیره تأمین شناخته می شود؛ قسمتی که میزان خرید و فروش را در کلیه نقاط زنجیره مشخص می سازد. اکثر بازیگران زنجیره تأمین اعم از تأمین کنندگان، تولیدکنندگان، توزیع کنندگان و خُرده فروشان، از کارکنان تدارک مخصوص به خود بهره می برند.

منابع استراتژیک نیز بنوعی خریدی فوق العاده و سطح بالا محسوب می شوند که هدف از آنها بهینه سازی فرایند تأمین منابع با بهره برداری منافع حاصل ازقدرت خریدی تلفیقی و همسویی آن با اهداف کسب و کارمی باشد. 

در مقابل مدیریت ارتباط با تأمین کننده (SRM) با تمرکز بر روی تأمین کنندگانی که شرکت آنها را جهت رسیدن به موفقیت بسیارضروری می داند و قاعدتاً به گسترش ارتباطات با آنها حین تقویت کارکرد بهینه می پردازد، مسائل مربوط به منابع را مورد توجه قرار می دهد. شکل زیر به طور خلاصه بیانگر این مطلب می باشد.

 

منبع: http://www.jampersia.com/Userfiles/jam/ERP--BPM/SCM9162.jpg


به اشتراک بگذارید :



 ثبت نظر